تی دی سی اس (TDCS)

درمان از طریق تحریک جریان مستقیم یا همان تی دی سی اس (transcranial Transcranial direct-current stimulation)

تی دی سی اس چیست؟

تحریک جریان مستقیم Transcranial یا همان تی دی سی اس (tDCS) نوعی مدولاسیون عصبی است که از جریان مستقیم ثابت و پایین منتقل شده از طریق الکترودهای روی سر استفاده می کند. تی دی سی اس در اصل برای کمک به بیماران آسیب دیده مغزی یا شرایط اعصاب و روان مانند اختلال افسردگی اساسی ایجاد شده است. می توان آن را با تحریک الکتروتراپی جمجمه، که به طور کلی از جریان متناوب به همان روش و همچنین تحریک مغناطیسی ترانس جمجمه استفاده می کند، تضاد داد.

تحقیقات نشان می دهد شواهد بیشتری در مورد تاثیرات تی دی سی اس به عنوان درمانی برای افسردگی در حال افزایش است. شواهد مختلفی در مورد مفید بودن تی دی سی اس برای تقویت شناختی در افراد سالم وجود دارد. هیچ مدرک قوی مبنی بر مفید بودن تی دی سی اس برای کمبود حافظه در بیماری پارکینسون و بیماری آلزایمر، درد غیر نوروپاتیک، [6] و نه برای بهبود عملکرد بازو یا پا و قدرت عضلانی در افراد بهبود یافته از سکته مغزی وجود ندارد. شواهد حمایتی جدیدی برای تی دی سی اس در مدیریت اسکیزوفرنی وجود دارد؛ خصوصاً برای علائم منفی و خطرناک آن. 

تشخیص و ارزیابی از روش درمانی تی دی سی اس در کجا استفاده می شود؟


افسردگی

در سال 2015، انستیتوی ملی بهداشت و تعالی مراقبت بریتانیا (NICE) tDCS را یک روش درمانی ایمن و موثر برای افسردگی دانست، اگرچه تحقیقات بیشتری لازم بود. از آن زمان، چندین مطالعه و متاآنالیز نشان داده است که تی دی سی اس یک درمان ایمن و موثر برای افسردگی است.

یک متاآنالیز که در سال 2020 منتشر شد، شواهدی با کیفیت متوسط ​​تا بالا برای تی دی سی اس به عنوان درمانی برای افسردگی نشان داد. tDCS فعال از نظر پاسخ (به ترتیب 30.9 v در مقابل 18.9))، بهبودی (19.9 v در مقابل 11.7)) و بهبود افسردگی به طور قابل توجهی برتر از سایر روش های درمانی بود.

همچنین طبق یک متا آنالیز 2016 که در مجله روانپزشکی انگلیس منتشر شد، 34٪ از بیماران تحت درمان با تی دی سی اس حداقل 6٪ کاهش علائم (در مقایسه با 19٪ دارونما) را در 6 آزمایش کنترل شده تصادفی نشان دادند.

سایر موارد پزشکی استفاده از تی دی سی اس

تحقیقات اخیر در مورد tDCS نتایج امیدوار کننده ای را در درمان سایر شرایط بهداشت روان مانند اضطراب و PTSD نشان داده است. تحقیقات بیشتر در مورد موضوع مورد نیاز است. همچنین شواهدی وجود دارد که تی دی سی اس در درمان درد نوروپاتیک پس از آسیب نخاعی مفید است. شواهدی از کیفیت بسیار پایین تا متوسط ​​وجود دارد که tDSC می تواند فعالیتهای ارزیابی زندگی روزمره را پس از سکته مغزی بهبود بخشد اما تحقیقات بیشتری برای ارزیابی مدت زمان پایداری این اثر لازم است.

روش درمانی تی دی سی اس تا چه حد امن و قابل اطمینان است؟

طبق پژوهش های انجام شده از سوی انستیتوی ملی بهداشت و تعالی مراقبت بریتانیا (NICE)، شواهد مربوط به tDCS در مورد افسردگی هیچ نگرانی عمده ای در زمینه ایمنی ایجاد نمی کند.

از سال 2017، با تحریک تا 60 دقیقه و حداکثر 4 میلی آمپر در طی دو هفته، عوارض جانبی شامل تحریک پوست، فسفن در آغاز تحریک، حالت تهوع، سردرد، سرگیجه و خارش در زیر الکترود است. جلسات درمانی معمولی که به مدت حدود 20-30 دقیقه به مدت چند هفته در درمان افسردگی روزانه تکرار می شوند.

عوارض جانبی درمان طولانی مدت از سال 2017 شناخته نشده بود. حالت تهوع معمولاً زمانی اتفاق می افتد که الکترودها برای تحریک سیستم دهلیزی در بالای ماستوئید قرار می گیرند. فسفن تابشی کوتاه از نور است که می تواند در صورت قرار گرفتن الکترود در نزدیکی چشم ایجاد شود.

چه کسانی نمی توانند از تی دی سی اس استفاده کنند؟

افراد مستعد تشنج مانند افراد مبتلا به صرع، نباید تی دی سی اس دریافت کنند. مطالعات برای تعیین چگالی فعلی که در آن آسیب آشکار مغز در موش رخ می دهد، تکمیل شده است. مشخص شد که در تحریک کاتدال، تراکم جریان 142.9 A / m2 که تراکم بار 52400 C / m2 یا بالاتر را ایجاد می کند باعث ایجاد ضایعه مغزی در موش صحرایی می شود. این مقدار بیش از دو مرتبه بیشتر از پروتکل هایی است که تا سال 2009 استفاده می شدند.

تی دی سی اس در اصل برای کمک به بیماران آسیب دیده مغزی یا شرایط اعصاب و روان مانند اختلال افسردگی اساسی ایجاد شده است.

تی دی سی اس چگونه کار می کند؟

tDCS با رساندن سیگنال های الکتریکی سلول های مغز را تحریک و فعال می کند. روشی که تحریک باعث تغییر عملکرد مغز می شود، باعث می شود که پتانسیل غشای در حال استراحت نورون تخلیه شود یا بیش از حد قطبی شود. هنگامی که تحریک مثبت (تی دی سی اس آنودال) تحویل داده می شود، جریان باعث دپلاریزاسیون پتانسیل غشای استراحت می شود ، که تحریک پذیری عصبی را افزایش می دهد و باعث می شود سلول های خود به خود شلیک شوند. هنگامی که تحریک منفی (تی دی سی اس کاتدال) تحویل داده می شود، جریان باعث افزایش بیش از حد قطبی پتانسیل غشا استراحت می شود. این باعث کاهش تحریک نورون به دلیل کاهش شلیک خود به خودی سلول می شود.

در صورت درمان افسردگی، جریان های تی دی سی اس به طور خاص سمت چپ قشر جلوی پیشانی پشتی (DLPFC) واقع در لوب پیشانی را هدف قرار می دهند. نشان داده شده است که DLPFC چپ با فعالیت کمتری در جمعیت افسرده در ارتباط است.

یکی از جنبه های تی دی سی اس توانایی آن در دستیابی به تغییرات قشر مغز حتی پس از پایان تحریک است. مدت زمان این تغییر به طول تحریک و همچنین شدت تحریک بستگی دارد. اثرات تحریک با افزایش مدت تحریک یا افزایش قدرت جریان افزایش می یابد. tDCS برای تقویت قدرت طولانی مدت و افسردگی طولانی مدت پیشنهاد شده است و برای اعتبار سنجی تحقیقات بیشتری لازم است.

مرکز مشاوره و روانشناسی

تی دی سی اس برای چه مشکلات پزشکی دیگری به کار می رود؟

روانشناسی شناختی؛ بهبود عملکرد شناختی مغز

شواهد مختلفی در مورد مفید بودن تی دی سی اس برای تقویت شناختی در افراد سالم وجود دارد. چندین بررسی شواهدی از پیشرفتهای شناختی کوچک و در عین حال قابل توجه را یافته است. سایر بررسی ها هیچ مدرکی پیدا نکردند، اگرچه یکی از آنها به دلیل نادیده گرفتن اثرات درون موضوعی و شواهد حاصل از آزمایشات چند جلسه ای tDCS مورد انتقاد قرار گرفته است.

یک بررسی در سال 2015 از نتایج صدها آزمایش tDCS نشان داد که هیچ مدرک آماری قطعی برای تأیید اثر شناختی خالص، مثبت یا منفی، از یک جلسه تی دی سی اس جمعیت های سالم وجود ندارد – هیچ شواهدی وجود ندارد که tDCS برای تقویت شناختی مفید باشد. مطالعه دوم توسط همان نویسندگان نشان داد که از نظر آماری تأثیر tDCS در نتیجه عصبی فیزیولوژیک کم و بسیار قابل تأمل است.

پارکینسون، بیماری آلزایمر و اسکیزوفرنی

هیچ مدرک قوی مبنی بر اینکه tDCS برای نقص حافظه در بیماری آلزایمر، اسکیزوفرنی، درد غیر نوروپاتیک مفید است، وجود ندارد. چند آزمایش بالینی در مورد استفاده از تی دی سی اس برای بهبود نقص حافظه در بیماری پارکینسون و بیماری آلزایمر و افراد سالم انجام شده است که نتایج متفاوتی دارد.

تحقیقاتی که از سال 2013 در اسکیزوفرنی انجام شد، نشان داد که در حالی که در ابتدا اندازه های بزرگ اثر برای بهبود علائم پیدا شد، مطالعات بعدی و بزرگتر اندازه های اثر کوچکتر را پیدا کرده اند. مطالعات بیشتر بر روی علائم مثبت مانند توهم شنوایی متمرکز شده است. تحقیقات در مورد علائم منفی وجود ندارد.

سکته

هیچ مدرک محکمی وجود ندارد که نشان دهد tDCS می تواند به بهبود عملکرد اندام فوقانی پس از سکته کمک کند. در سکته، تحقیقات انجام شده از سال 2014 نشان داده است که tDCS برای بهبود عملکرد اندام فوقانی پس از سکته مغزی مثر نیست. در حالی که برخی از بررسی ها تأثیر تی دی سی اس را برای بهبود ورم پریشی بعد از سکته مغزی پیشنهاد کرده اند، یک بررسی کاکرین در سال 2015 از ترکیب تی دی سی اس با درمان مرسوم هیچ بهبودی پیدا نکرد. تحقیقات انجام شده از سال 2013 نشان می دهد که tDCS ممکن است برای بهبود نقص بینایی بدنبال سکته مغزی موثر باشد.

فواید دیگر تی دی سی اس

تحقیقی که از سال 2012 در مورد استفاده از ی دی سی اس برای درمان درد انجام شد، نشان داد که این تحقیق از کیفیت پایینی برخوردار بوده و نمی تواند به عنوان پایه ای برای توصیه استفاده از tDCS برای درمان درد مورد استفاده قرار گیرد. در درد مزمن به دنبال آسیب نخاعی، تحقیقات از کیفیت بالایی برخوردار است و ی دی سی اس را بی اثر می داند. 

tDCS همچنین در زمینه اعتیاد مورد مطالعه قرار گرفته است. برخی شواهد متوسط ​​(سطح B) وجود دارد که نشان می دهد علاوه بر درمان اختلال افسردگی اساسی، tDCS برای درمان فیبرومیالژیا و اختلالات ولع نیز ممکن است مناسب باشد.

تی دی سی اس در تحقیقات علوم اعصاب مورد استفاده قرار گرفته است، به ویژه برای تلاش برای اتصال مناطق خاص مغز به وظایف شناختی خاص یا پدیده های روانشناختی. مخچه به دلیل تمرکز زیاد سلولهای عصبی ، قرار گرفتن بلافاصله در زیر جمجمه و اتصالات آناتومیک متقابل متعدد با قسمتهای حرکتی و انجمنی مغز، مورد توجه قرار گرفته است.

بیشتر این مطالعات بر تأثیر تی دی سی اس مخچه بر عملکردهای حرکتی، شناختی و عاطفی در جمعیت های سالم و بیمار متمرکز است، اما برخی از آنها tDCS را روی مخچه نیز برای بررسی اتصال عملکردی مخچه به سایر مناطق مغز به کار می گیرند.

 

برای دریافت خدمات درمان با تی دی سی اس با کلینیک فوق تخصصی ذهن آرا تماس بگیرید.

تصاویری از بخش تی دی سی اس کلینیک ذهن آرا