روانشناسی بالینی و رواندرمانی

روانشناسی بالینی

روانشناسی بالینی

روانشناسی بالینی تلفیقی از علوم انسانی، علوم رفتاری، تئوری و دانش بالینی به منظور درک، پیشگیری و تسکین پریشانی یا اختلال عملکرد روانشناختی و ارتقای بهزیستی ذهنی و رشد شخصی است. ارزیابی روان‌شناختی، فرمول‌بندی بالینی و روان‌درمانی در مرکز عمل آن قرار دارد، اگرچه روان‌شناسان بالینی نیز در تحقیق، آموزش، مشاوره، شهادت پزشکی قانونی، و توسعه و اجرای برنامه مشارکت دارند.

به طور کلی تصور می شود که این رشته در سال 1896 با افتتاح اولین کلینیک روانشناسی در دانشگاه پنسیلوانیا توسط لایتنر ویتمر آغاز شد. در نیمه اول قرن بیستم، روانشناسی بالینی بر ارزیابی روانشناختی متمرکز بود و توجه چندانی به درمان نمی شد. پس از دهه 1940 تغییر کرد، زمانی که جنگ جهانی دوم باعث شد نیاز به پزشکان آموزش دیده افزایش یابد. از آن زمان، سه مدل آموزشی اصلی در ایالات متحده ایجاد شده است: مدل دکتری علوم بالینی (به شدت بر تحقیق متمرکز شده است)، مدل دکتری علم-پزشک (ادغام تحقیقات علمی و عمل)، و مدل PsyD یا پزشک-پژوهشگر. (با تمرکز بر نظریه و عمل بالینی). در بریتانیا و جمهوری ایرلند، دکترای روانشناسی بالینی بین دو مدل اخیر قرار می گیرد، در حالی که در بیشتر مناطق اروپا، آموزش در سطح کارشناسی ارشد و عمدتاً روان درمانی است. روانشناسان بالینی در ارائه روان درمانی متخصص هستند و به طور کلی در چهار جهت نظری اولیه آموزش می بینند – درمان روان پویایی، انسان گرایانه، رفتار درمانی شناختی (CBT) و سیستم ها یا خانواده درمانی.

روانشناسی بالینی با روانپزشکی متفاوت است. اگرچه پزشکان در هر دو زمینه در سلامت روان متخصص هستند، روانشناسان بالینی در ارزیابی روانشناختی از جمله ارزیابی عصب روانشناختی و روانسنجی متخصص هستند و اختلالات روانی را عمدتاً از طریق روان درمانی درمان می کنند. روانپزشکان پزشکانی هستند که در درمان اختلالات روانی از طریق روش‌های مختلف، به عنوان مثال، ارزیابی تشخیصی، روان درمانی مختصر، داروها، و روش‌های پزشکی مانند درمان تشنج الکتریکی (ECT) یا تحریک مغناطیسی ترانس کرانیال (TMS) تخصص دارند. علاوه بر این، روانپزشکان از نظر قانونی مجاز به تجویز داروهای روانپزشکی هستند. با این حال، روانپزشکان به طور استاندارد در زمینه ارزیابی روانشناختی یا روانسنجی تخصصی تر آموزش نمی بینند. 

 

روانشناسی بالینی

تاریخچه روانشناسی بالینی

اولین رویکردهای ثبت شده برای ارزیابی و درمان مشکلات روانی ترکیبی از دیدگاه های مذهبی، جادویی و/یا پزشکی بود. در اوایل قرن نوزدهم، یک رویکرد برای مطالعه شرایط و رفتار روانی استفاده از فرنولوژی بود، مطالعه شخصیت با بررسی شکل جمجمه. سایر درمان های رایج در آن زمان شامل مطالعه شکل صورت (فیزیولوژی) و درمان مسمر برای شرایط روحی با استفاده از آهنربا (مزمریسم) بود. معنویت گرایی و «شفای ذهنی» فینیاس کویمبی نیز محبوب بودند.

در حالی که جامعه علمی در نهایت تمام این روش ها را برای درمان بیماری روانی رد کرد، روانشناسان دانشگاهی نیز نگران اشکال جدی بیماری روانی نبودند. تا پایان قرن نوزدهم، تقریباً زمانی که زیگموند فروید برای اولین بار «درمان از جنس گفت و گو» خود را در وین توسعه داد، اولین کاربرد علمی روانشناسی بالینی آغاز شد.

روانشناسی بالینی اولیه

دانشگاه پنسیلوانیا اولین دانشگاهی بود که آموزش رسمی در روانشناسی بالینی ارائه کرد. در نیمه دوم دهه 1800، مطالعه علمی روانشناسی به خوبی در دانشگاه ها جا افتاد.

نگاه ها، زمانی که لایتنر ویتمر (1867-1956)، دانشجوی قبلی وونت و رئیس بخش روانشناسی دانشگاه پنسیلوانیا، موافقت کرد که پسر جوانی را که با املا مشکل داشت، درمان کند، تغییر کرد. درمان موفقیت آمیز او منجر به افتتاح اولین کلینیک روانشناختی توسط ویتمر در پن در سال 1896 شد که به کمک به کودکان دارای ناتوانی های یادگیری اختصاص داشت. ده سال بعد در سال 1907، ویتمر اولین مجله این رشته جدید را به نام کلینیک روانشناسی تأسیس کرد، جایی که او اصطلاح «روانشناسی بالینی» را ابداع کرد، که به عنوان «مطالعه افراد، با مشاهده یا آزمایش، با هدف ترویج تغییر» معرفی کرد. این رشته برای پیروی از نمونه ویتمر کند بود، اما تا سال 1914، 26 کلینیک مشابه در ایالات متحده ایجاد شد.

حتی زمانی که روانشناسی بالینی در حال رشد بود، کار با مشکلات روانی جدی در حوزه روانپزشکان و عصب شناسان بود. با این حال، روانشناسان بالینی به دلیل افزایش مهارت خود در ارزیابی روانشناختی، به نفوذ در این زمینه ادامه دادند. شهرت روانشناسان به عنوان کارشناسان ارزیابی در طول جنگ جهانی اول با توسعه دو آزمون هوش، ارتش آلفا و بتا ارتش (به ترتیب آزمایش مهارت های کلامی و غیرکلامی)، که می تواند با گروه های بزرگی از افراد استخدام شده استفاده شود، تثبیت شد. تا حد زیادی به دلیل موفقیت این آزمایش ها، ارزیابی و تشخیص قرار بود به زمینه اصلی روانشناسی بالینی تبدیل شود، زمانی که جنگ دیگری، یعنی جنگ جهانی دوم، این رشته را به سمت درمان سوق داد.

سازمان های حرفه ای اولیه

این رشته با نام «روانشناسی بالینی» در سال 1917 با تأسیس انجمن روانشناسی بالینی آمریکا شروع به سازماندهی کرد. پس از آن انجمن روانشناسی آمریکا (که توسط جی. استنلی هال در سال 1892 تأسیس شد) بخشی را در زمینه روانشناسی بالینی ایجاد کرد که تا سال 1927 گواهینامه ارائه کرد. رشد در این زمینه برای چند سال بعدی آهسته بود، زمانی که سازمان‌های مختلف روان‌شناختی غیرمرتبط به عنوان انجمن روان‌شناسی کاربردی آمریکا در سال 1930 گرد هم آمدند، که تا پس از جنگ جهانی دوم که APA دوباره سازماندهی شد، به عنوان انجمن اصلی روان‌شناسان عمل می کرد. در سال 1945، APA چیزی را ایجاد کرد که اکنون بخش 12 نامیده می شود، انجمن روانشناسی بالینی، همچنان یک سازمان پیشرو در این زمینه است. انجمن‌ها و انجمن‌های روان‌شناختی در سایر کشورهای انگلیسی‌زبان تقسیم‌بندی‌های مشابهی از جمله در بریتانیا، کانادا، استرالیا و نیوزلند ایجاد کردند.

جنگ جهانی دوم و شروع درمان

هنگامی که جنگ جهانی دوم آغاز شد، ارتش بار دیگر روانشناسان بالینی را فراخواند. هنگامی که سربازان شروع به بازگشت از نبرد کردند، روانشناسان متوجه علائم ضربه روانی با برچسب “شوک” (که در نهایت اختلال استرس پس از سانحه نامیده شد) را مشاهده کردند که به بهترین وجه در اسرع وقت درمان شدند. از آنجایی که پزشکان (از جمله روانپزشکان) در درمان آسیب های بدنی بیش از حد تلاش می کردند، روانشناسان برای کمک به درمان این بیماری فراخوانده شدند. در همان زمان، روانشناسان زن (که از جنگ حذف شده بودند) شورای ملی روانشناسان زن را با هدف کمک به جوامع برای مقابله با استرس های جنگ و مشاوره دادن به مادران جوان در مورد تربیت فرزند تشکیل دادند. پس از جنگ، اداره کهنه سربازان در ایالات متحده سرمایه گذاری هنگفتی را برای راه اندازی برنامه هایی برای آموزش روانشناسان بالینی در سطح دکترا انجام داد تا به درمان هزاران جانبازی که نیاز به مراقبت داشتند کمک کنند.

جنگ جهانی دوم به ایجاد تغییرات چشمگیر در روانشناسی بالینی، نه تنها در آمریکا، بلکه در سطح بین المللی کمک کرد. تحصیلات تکمیلی در روانشناسی شروع به افزودن روان درمانی به تمرکز علم و پژوهش بر اساس مدل دانشمند-پزشک سال 1947، که امروزه به عنوان مدل بولدر شناخته می شود، برای برنامه های دکترا در روانشناسی بالینی شد. روانشناسی بالینی در بریتانیا بسیار شبیه به ایالات متحده پس از جنگ جهانی دوم، به ویژه در چارچوب خدمات بهداشت ملی با شرایط، استانداردها و حقوقی که توسط انجمن روانشناسی بریتانیا مدیریت می شود، توسعه یافت.

روانشناسی یک حرفه در حال تغییر

از دهه 1970، روانشناسی بالینی به یک حرفه و زمینه تحصیلی قوی ادامه داد. اگرچه تعداد دقیق روانشناسان بالینی ناشناخته است، تخمین زده می شود که بین سال های 1974 و 1990، تعداد آنها در ایالات متحده از 20000 به 63000 افزایش یافته است. روانشناسان بالینی همچنان در ارزیابی و روان درمانی متخصص هستند و در عین حال تمرکز خود را برای رسیدگی به مسائل پیری شناسی، ورزش و سیستم عدالت کیفری گسترش می دهند. یکی از زمینه‌های مهم روانشناسی سلامت است که سریع‌ترین رشد شغلی برای روانشناسان بالینی در دهه گذشته است. 

ارزیابی روانشناختی

یک حوزه تخصصی مهم برای بسیاری از روانشناسان بالینی، ارزیابی روانشناختی است، و نشانه هایی وجود دارد که 91 درصد از روانشناسان در این عمل بالینی مهم شرکت می کنند. چنین ارزیابی هایی معمولاً در خدمت به دست آوردن بینش و ایجاد فرضیه در مورد مشکلات روانی یا رفتاری است. به این ترتیب، نتایج چنین ارزیابی‌هایی معمولاً برای ایجاد برداشت‌های عمومی (به جای تشخیص) در خدمت اطلاع‌رسانی برنامه‌ریزی درمان استفاده می‌شوند. روش‌ها شامل اقدامات آزمایشی رسمی، مصاحبه، بررسی سوابق، مشاهده بالینی و معاینه فیزیکی است.

تست های روانشناسی و مشاهده بالینی

تست روانشناختی به طور کلی در یکی از چندین دسته قرار می گیرند، از جمله موارد زیر:

تست‌های هوش و پیشرفت: این آزمون‌ها برای اندازه‌گیری انواع خاصی از عملکرد شناختی (اغلب به عنوان IQ) در مقایسه با گروه هنجاری طراحی شده‌اند. این آزمون‌ها، مانند WISC-IV و WAIS، سعی می‌کنند ویژگی‌هایی مانند دانش عمومی، مهارت کلامی، حافظه، دامنه توجه، استدلال منطقی و ادراک بصری/فضایی را اندازه‌گیری کنند. دیگر تست های این دسته می توان به WRAML و WIAT اشاره کرد.

تست های شخصیت: هدف آزمون های شخصیت توصیف الگوهای رفتار، افکار و احساسات است. آنها به طور کلی در دو دسته قرار می گیرند: عینی و تصویری. معیارهای عینی، مانند MMPI، مبتنی بر پاسخ‌های محدود شده‌اند – مانند بله/خیر، درست/نادرست، یا مقیاس رتبه‌بندی – که امکان محاسبه امتیازاتی را فراهم می‌کند که می‌توان آنها را با یک گروه هنجاری مقایسه کرد. تست های فرافکنی، مانند تست لکه جوهر رورشاخ، پاسخ های باز را که اغلب بر اساس محرک های مبهم است، امکان پذیر می کند.

تست‌های عصب‌روان‌شناختی: تست‌های عصب‌روان‌شناختی شامل وظایف طراحی‌شده‌ای است که برای اندازه‌گیری عملکردهای روان‌شناختی شناخته شده مرتبط با ساختار یا مسیر خاص مغز استفاده می‌شود. آنها معمولاً برای ارزیابی اختلال پس از یک آسیب یا بیماری که بر عملکرد عصبی-شناختی تأثیر می گذارد، یا زمانی که در تحقیقات مورد استفاده قرار می گیرند، برای مقابله با توانایی های عصب روانشناختی در گروه های آزمایشی استفاده می شوند.

ابزارهای اندازه گیری تشخیصی: روانشناسان بالینی قادر به تشخیص اختلالات روانشناختی و اختلالات مرتبط موجود در DSM-5 و ICD-10 هستند. بسیاری از آزمایش‌های ارزیابی برای تکمیل مشاهدات بالینی پزشکان و سایر فعالیت‌های ارزیابی ایجاد شده‌اند. برخی از این موارد عبارتند از SCID-IV، MINI، و همچنین برخی از اختلالات روانی خاص مانند CAPS-5 برای تروما، ASEBA، و K-SADS برای اسکیزوفرنی و عاطفی در کودکان.

مشاهده بالینی: روانشناسان بالینی همچنین برای جمع آوری داده ها با مشاهده رفتار آموزش دیده اند. مصاحبه بالینی بخش مهمی از ارزیابی است، حتی زمانی که از سایر ابزارهای رسمی استفاده می شود، که می تواند از یک قالب ساختاریافته یا بدون ساختار استفاده کند. چنین ارزیابی به حوزه‌های خاصی مانند ظاهر و رفتار کلی، خلق و خو و عواطف، ادراک، درک، جهت‌گیری، بینش، حافظه و محتوای ارتباط می‌پردازد. یکی از نمونه های روانپزشکی مصاحبه رسمی، بررسی وضعیت روانی است که اغلب در روانپزشکی به عنوان ابزار غربالگری برای درمان یا آزمایش های بیشتر استفاده می شود.

برداشت های تشخیصی

پس از ارزیابی، روانشناسان بالینی ممکن است یک تصور تشخیصی ارائه دهند. بسیاری از کشورها از طبقه بندی آماری بین المللی بیماری ها و مشکلات مربوط به سلامت (ICD-10) استفاده می کنند در حالی که ایالات متحده اغلب از راهنمای تشخیصی و آماری اختلالات روانی استفاده می کند. هر دو سیستم‌های nosological هستند که تا حد زیادی اختلالات طبقه‌بندی شده را از طریق اعمال مجموعه‌ای از معیارها از جمله علائم و نشانه‌ها تشخیص می‌دهند.

روانشناسان بالینی تمایلی به تشخیص ندارند، بلکه از فرمول بندی استفاده می کنند – نقشه ای فردی از مشکلاتی که بیمار یا مراجع با آن مواجه است، که شامل عوامل مستعد کننده، تسریع کننده و تداوم دهنده (حفظ) است.

رواندرمانی در روانشناسی بالینی

روان درمانی شامل یک رابطه رسمی بین روانشناس و مراجع– معمولاً یک فرد، زوج، خانواده یا گروه کوچک است که مجموعه ای از روش ها را به کار می گیرد برای ایجاد یک اتحاد درمانی، کشف ماهیت مشکلات روانشناختی، و تشویق روش های جدید تفکر، احساس، و رفتار جدید.

روانشناسان دارای طیف وسیعی از مداخلات فردی هستند که اغلب با آموزش آنها هدایت می شود – برای مثال، یک روانشناس بالینی با رویکرد شناختی رفتاری (CBT) ممکن است از برگه ها برای ثبت شناخت های ناراحت کننده استفاده کند، یک روانکاو ممکن است تداعی آزاد را تشویق کند، در حالی که یک روانشناس آموزش دیده گشتالت طور دیگری عمل می کند. تکنیک ها ممکن است بر تعاملات فوری بین مراجع و درمانگر تمرکز کنند. روانشناسان بالینی عموماً به دنبال این هستند که کار خود را بر اساس شواهد تحقیقاتی و مطالعات نتیجه و همچنین بر اساس قضاوت بالینی آموزش دیده قرار دهند. اگرچه به معنای واقعی کلمه ده‌ها جهت‌گیری درمانی شناخته شده وجود دارد، تفاوت‌های آن‌ها اغلب در دو بعد طبقه‌بندی می‌شوند: بینش در مقابل عمل و در جلسه در مقابل خارج از جلسه.

بینش – تأکید بر دستیابی به درک بیشتر از انگیزه های نهفته در افکار و احساسات فرد است (مانند درمان روان پویشی)

اقدام – تمرکز بر ایجاد تغییراتی در نحوه تفکر و عمل است (به عنوان مثال درمان متمرکز بر راه حل، درمان شناختی رفتاری)

در جلسه – مداخلات بر تعامل اینجا و اکنون بین مراجع و درمانگر متمرکز است (به عنوان مثال درمان انسان گرایانه، گشتالت درمانی)

خارج از جلسه – بخش بزرگی از کار درمانی در نظر گرفته شده است که خارج از جلسه انجام شود (مانند کتاب درمانی، رفتار درمانی عاطفی منطقی)

چهار مکتب اصلی در رواندرمانی

بسیاری از روانشناسان بالینی یکپارچه یا التقاطی هستند و به جای استفاده از یک مدل خاص، از پایه شواهد مدل های مختلف درمان را به روشی یکپارچه استفاده می کنند.

در بریتانیا، روانشناسان بالینی باید حداقل در دو مدل درمانی، از جمله CBT، شایستگی نشان دهند تا دکترای خود را دریافت کنند.

در ایالات متحده، برنامه های مداخله و تحقیقات در آموزش و عمل اساساً توسط چهار مکتب اصلی عملی تحت سلطه قرار دارند: روان پویایی، انسان گرایی، رفتاری/شناختی رفتاری، و سیستم ها یا خانواده درمانی.

روان پویایی

دیدگاه روان پویشی از روانکاوی زیگموند فروید شکل گرفت. هدف اصلی روانکاوی این است که ناخودآگاه را آگاه کند – آگاه ساختن مراجع از انگیزه های اولیه خود (یعنی آنهایی که به رابطه جنسی و پرخاشگری مربوط می شود) و دفاع های مختلفی که برای کنترل آنها استفاده می شود. ابزارهای اساسی فرآیند روانکاوی، استفاده از تداعی آزاد و بررسی انتقال مراجع به درمانگر است که به عنوان تمایل به گرفتن افکار یا احساسات ناخودآگاه در مورد یک فرد مهم (مثلاً والدین) و “انتقال” آنها به دیگری تعریف می شود. شخص تغییرات عمده در روانکاوی فرویدی که امروزه انجام می شود شامل روانشناسی خود، و نظریه روابط ابژه است. این جهت‌گیری‌های کلی اکنون تحت عنوان روان‌شناسی روان‌دینامیک قرار می‌گیرند، با مضامین مشترکی از جمله بررسی انتقال و دفاع، درک قدرت ناخودآگاه، و تمرکز بر اینکه چگونه تحولات اولیه در دوران کودکی وضعیت روان‌شناختی فعلی مراجع را شکل داده است.

انسان گرایانه/تجربه گرایانه

روان‌شناسی انسان‌گرا در دهه 1950 در واکنش به رفتارگرایی و روان‌کاوی، عمدتاً به دلیل درمان شخص‌محور کارل راجرز (که اغلب به عنوان درمان راجریان از آن یاد می‌شود) و روان‌شناسی وجودی که توسط ویکتور فرانکل و رولو می، توسعه یافت. راجرز معتقد بود که یک مراجعه کننده برای بهبود درمان تنها به سه چیز از یک روانشناس نیاز دارد: هماهنگی، توجه مثبت بی قید و شرط، و درک همدلانه. رویکرد انسان گرایانه با استفاده از پدیدارشناسی، بین الاذهانی و مقوله های اول شخص، در پی آن است که نگاهی اجمالی به کل فرد داشته باشد و نه فقط بخش های پراکنده شخصیت.

از سال 1980، هانس ورنر گسمن ایده های روانشناسی انسان گرایانه را به عنوان رواندرام انسانی در روان درمانی گروهی ادغام کرد. بر اساس تفکر انسان گرایانه، هر فرد از قبل دارای پتانسیل ها و منابع درونی است که ممکن است به آنها کمک کند تا شخصیت و خودپنداره قوی تری بسازند. ماموریت روانشناس انسان گرا کمک به فرد در به کارگیری این منابع از طریق رابطه درمانی است.

درمان متمرکز بر هیجان

درمان متمرکز بر هیجان/درمان متمرکز بر عاطفه (EFT)، که نباید با تکنیک های آزادی عاطفی اشتباه شود، در ابتدا توسط نظریه های اومانیستی-پدیدارشناختی و گشتالتی درمان ارائه شد. “درمان متمرکز بر هیجان را می توان به عنوان تمرین درمانی با درک نقش احساسات در تغییرات روان درمانی تعریف کرد. EFT بر اساس تحلیل دقیق معانی و مشارکت احساسات در تجربه انسانی و تغییر در روان درمانی است. تمرکز درمانگر و مراجع را به سمت استراتژی هایی هدایت می کند که آگاهی، پذیرش، بیان، استفاده، تنظیم و تغییر عاطفه و همچنین تجربه عاطفی اصلاحی با درمانگر را ارتقا می دهد. هدف EFT تقویت خود، تنظیم عاطفه و ایجاد معنای جدید است. مشابه برخی از رویکردهای درمانی روان پویایی، EFT به شدت از نظریه دلبستگی خارج می شود. پیشگامان EFT لس گرینبرگ و سو جانسون هستند. EFT اغلب در درمان با افراد استفاده می شود و ممکن است به ویژه برای زوج درمانی مفید باشد.

رفتاری و شناختی رفتاری

درمان شناختی رفتاری (CBT) از ترکیب درمان شناختی و رفتار درمانی هیجانی منطقی ایجاد شد که هر دو از روانشناسی شناختی و رفتارگرایی رشد کردند. CBT بر این نظریه استوار است که چگونه فکر می کنیم (شناخت)، چگونه احساس می کنیم (احساسات) و چگونه عمل می کنیم (رفتار) به روش های پیچیده ای با هم مرتبط هستند و با هم تعامل دارند. در این دیدگاه، برخی از راه‌های ناکارآمد تفسیر و ارزیابی جهان (اغلب از طریق طرح‌واره‌ها یا باورها) می‌تواند به پریشانی عاطفی منجر شود یا منجر به مشکلات رفتاری شود. هدف بسیاری از درمان‌های رفتاری شناختی، کشف و شناسایی راه‌های مغرضانه و ناکارآمد ارتباط یا واکنش است و از طریق روش‌شناسی‌های مختلف به مراجع کمک می‌کند تا از این راه‌ها فراتر رود و منجر به افزایش رفاه شود. تکنیک های زیادی مانند حساسیت زدایی سیستماتیک، پرسش سقراطی، و داشتن گزارش مشاهده شناختی استفاده می شود. رویکردهای اصلاح‌شده‌ای که در دسته CBT قرار می‌گیرند نیز توسعه یافته‌اند، از جمله رفتار درمانی دیالکتیک و درمان شناختی مبتنی بر ذهن آگاهی.

رفتار درمانی یک مکتب غنی با شواهد قوی به خوبی تحقیق شده است. ریشه آن در رفتارگرایی است. در رفتار درمانی، رویدادهای محیطی، طرز تفکر و احساس ما را پیش بینی می کنند. رفتار ما شرایطی را برای محیط فراهم می‌کند تا به آن بازخورد بدهد. گاهی بازخورد رفتار را به سمت افزایش- تقویت و گاهی کاهش رفتار- تنبیه سوق می دهد. اغلب رفتار درمانگران را تحلیلگران رفتار کاربردی یا مشاوران سلامت رفتاری می نامند. آنها زمینه های بسیاری از ناتوانی های رشدی گرفته تا افسردگی و اختلالات اضطرابی را مطالعه کرده اند. در زمینه سلامت روان و اعتیاد، مقاله اخیر به فهرست APA برای شیوه های به خوبی تثبیت شده و امیدوارکننده نگاه کرد و تعداد قابل توجهی از آنها را بر اساس اصول شرطی سازی عامل و پاسخ دهنده یافت. تکنیک‌های ارزیابی چندگانه از این رویکرد به دست آمده‌اند، از جمله تحلیل عملکردی (روان‌شناسی)، که تمرکز زیادی در سیستم مدرسه پیدا کرده است. علاوه بر این، برنامه‌های مداخله‌ای متعدد از این سنت شامل رویکرد تقویت جامعه برای درمان اعتیاد، درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد، روان‌درمانی تحلیلی عملکردی، از جمله رفتار درمانی دیالکتیک و فعال‌سازی رفتاری است. علاوه بر این، تکنیک های خاصی مانند مدیریت احتمالی و مواجهه درمانی از این سنت به دست آمده است.

سیستم ها یا خانواده درمانی

سیستم ها یا خانواده درمانی با زوج ها و خانواده ها کار می کند و بر روابط خانوادگی به عنوان یک عامل مهم در سلامت روانی تأکید دارد. تمرکز اصلی بر پویایی بین فردی است، به ویژه از نظر اینکه چگونه تغییر در یک فرد بر کل سیستم تأثیر می گذارد. بنابراین درمان، با اعضای مهم «سیستم» انجام می شود. اهداف می تواند شامل بهبود ارتباطات، ایجاد یک برنامه سالم باشد و همچنین ایجاد روایت های جایگزین، و پرداختن به رفتارهای مشکل ساز.

سایر دیدگاه های درمانی

ده‌ها مکتب یا گرایش روان‌درمانی شناخته‌شده وجود دارد – فهرست زیر چند رویکرد تأثیرگذار را نشان می‌دهد که در بالا ذکر نشده است. اگرچه همه آن‌ها دارای مجموعه‌ای از تکنیک‌های معمولی هستند که پزشکان از آنها استفاده می‌کنند، اما عموماً به دلیل ارائه چارچوبی از نظریه و فلسفه که یک درمانگر را در کار با مراجع راهنمایی می‌کند، شناخته شده‌تر هستند.

اگزیستانسیال – روان درمانی اگزیستانسیال فرض می کند که مردم تا حد زیادی آزادند که ما چه کسی باشیم و چگونه جهان را تفسیر و تعامل کنیم. قصد دارد به مراجع کمک کند تا معنای عمیق تری در زندگی پیدا کند و مسئولیت زندگی را بپذیرد. به این ترتیب، به مسائل اساسی زندگی، مانند مرگ، تنهایی و آزادی می پردازد. درمانگر بر توانایی مراجع برای خودآگاهی، انتخاب آزادانه در زمان حال، ایجاد هویت شخصی و روابط اجتماعی، ایجاد معنا و کنار آمدن با اضطراب طبیعی زندگی تأکید دارد.

گشتالت – گشتالت درمانی در درجه اول توسط فریتز پرلز در دهه 1950 پایه گذاری شد. این درمان شاید بیشتر به دلیل استفاده از تکنیک‌هایی که برای افزایش خودآگاهی طراحی شده‌اند، شناخته شده است، که شاید معروف‌ترین آن «تکنیک صندلی خالی» باشد. چنین تکنیک هایی برای کشف مقاومت در برابر “تماس واقعی”، حل تعارضات داخلی، و کمک به مراجع برای تکمیل “کار ناتمام” در نظر گرفته شده است.

پست مدرن – روانشناسی پست مدرن می گوید که تجربه واقعیت یک ساخت ذهنی است که بر اساس زبان، بافت اجتماعی و تاریخ ساخته شده است، بدون حقایق اساسی. از آنجایی که «بیماری روانی» و «سلامت روان» به عنوان واقعیت‌های عینی و قابل تعریف به رسمیت شناخته نمی‌شوند، روان‌شناس پست مدرن در عوض هدف درمان را چیزی می‌بیند که توسط مراجع و درمانگر ساخته شده است. اشکال روان درمانی پست مدرن شامل روایت درمانی، درمان متمرکز بر راه حل و انسجام درمانی است.

فراشخصی – دیدگاه فراشخصی تمرکز قوی تری بر جنبه معنوی تجربه انسانی دارد. این مجموعه‌ای از تکنیک‌ها نیست، بلکه تمایل به کمک به مراجع برای کشف معنویت و/یا حالت‌های متعالی آگاهی است. روانشناسی فراشخصی به کمک به مراجعان برای دستیابی به بالاترین پتانسیل خود می پردازد.

چندفرهنگی – اگرچه مبانی نظری روانشناسی ریشه در فرهنگ اروپایی دارد، اما به رسمیت شناخته شده است که تفاوت های عمیقی بین گروه های مختلف قومی و اجتماعی وجود دارد و سیستم های روان درمانی باید این تفاوت ها را بیشتر مورد توجه قرار دهند. به‌علاوه، نسل‌های پس از مهاجرت مهاجر ترکیبی از دو یا چند فرهنگ خواهند داشت – با جنبه‌هایی که از والدین و جامعه اطراف آن می‌آیند – و این فرآیند فرهنگ‌پذیری می‌تواند نقش مهمی در درمان داشته باشد (و ممکن است خود مشکلی باشد).

فرهنگ بر ایده‌های مربوط به تغییر، کمک جویی، منبع کنترل، اختیار، و اهمیت فرد در مقابل گروه تأثیر می‌گذارد، که همگی می‌توانند به طور بالقوه با داده‌های خاصی در تئوری و عمل روان‌درمانی رایج تضاد داشته باشند.[62] به این ترتیب، جنبش رو به رشدی برای ادغام دانش گروه‌های فرهنگی مختلف به منظور اطلاع‌رسانی به شیوه‌های درمانی به شیوه‌ای حساس‌تر و مؤثرتر از نظر فرهنگی وجود دارد.

فمینیسم – درمان فمینیستی جهت گیری ناشی از اختلاف بین منشأ اکثر نظریه های روانشناختی (که نویسندگان مرد دارند) و اکثریت افرادی که به دنبال مشاوره هستند و زن هستند، می باشد. بر علل اجتماعی، فرهنگی و سیاسی و راه حل هایی برای مسائلی که در فرآیند مشاوره با آن مواجه می شوند، تمرکز دارد. علناً مراجع را تشویق می کند تا در جهان به شیوه ای اجتماعی و سیاسی بیشتر مشارکت کند.

روانشناسی مثبت – روانشناسی مثبت، مطالعه علمی شادی و رفاه انسان است که در سال 1998 به دلیل فراخوان مارتین سلیگمن، رئیس وقت APA، شروع به رشد کرد. تاریخ روانشناسی نشان می دهد که این رشته عمدتاً به پرداختن به بیماری روانی اختصاص یافته است تا سلامت روان. بنابراین، تمرکز اصلی روان‌شناسی مثبت‌گرای کاربردی، افزایش تجربه مثبت از زندگی و توانایی شکوفایی با ترویج مواردی مانند خوش‌بینی نسبت به آینده، احساس بودن در زمان حال، و ویژگی‌های شخصی مانند شجاعت، استقامت، و نوع دوستی است. اکنون شواهد تجربی اولیه ای وجود دارد که نشان می دهد با ترویج سه مولفه شادی سلیگمن – عاطفه مثبت (زندگی خوشایند)، تعامل (زندگی درگیر) و معنی (زندگی معنادار) – درمان مثبت می تواند افسردگی بالینی را کاهش دهد.

رویکردهای روانشناسی جامعه اغلب برای پیشگیری روانی از آسیب و مداخله بالینی استفاده می شود.

ادغام یا روان درمانی یکپارچه

در چند دهه اخیر، جنبش رو به رشدی برای ادغام رویکردهای درمانی مختلف وجود داشته است.

با توجه به مسائل فرهنگی، جنسیتی، معنوی و گرایش جنسی، روانشناسان بالینی شروع به بررسی نقاط قوت و ضعف مختلف هر گرایش می کنند و در عین حال با زمینه های مرتبط مانند علوم اعصاب، ژنتیک رفتاری، زیست شناسی تکاملی و روانپزشکی نیز کار می کنند. نتیجه تمرین رو به رشد التقاط است، با روانشناسان که سیستم های مختلف و مؤثرترین روش های درمانی را با هدف ارائه بهترین راه حل برای هر مشکلی می آموزند.[72]

اخلاق حرفه ای

رشته روانشناسی بالینی در اکثر کشورها به شدت توسط یک کد اخلاقی تنظیم می شود. در ایالات متحده، اخلاق حرفه‌ای عمدتاً توسط آئین‌نامه رفتار APA تعریف می‌شود که اغلب توسط ایالت‌ها برای تعریف الزامات صدور مجوز استفاده می‌شود. کد APA عموماً استانداردی بالاتر از آنچه که توسط قانون لازم است تعیین می کند زیرا برای هدایت رفتار مسئولانه، حمایت از مراجعان و بهبود افراد، سازمان ها و جامعه طراحی شده است. این کد برای همه روانشناسان در هر دو زمینه تحقیقاتی و کاربردی قابل اجرا است.

کد APA بر پنج اصل استوار است: خیرخواهی و عدم سوء استفاده، وفاداری و مسئولیت، صداقت، عدالت، و احترام به حقوق و کرامت مردم. عناصر تفصیلی به چگونگی حل مسائل اخلاقی، شایستگی، روابط انسانی، حریم خصوصی و رازداری، تبلیغات، نگهداری سوابق، هزینه ها، آموزش، تحقیق، انتشار، ارزیابی و درمان می پردازد.

در بریتانیا، انجمن روان‌شناسی بریتانیا یک کد رفتار و اخلاق برای روانشناسان بالینی منتشر کرده است. این چهار حوزه کلیدی دارد: احترام، شایستگی، مسئولیت و صداقت. سایر سازمان های حرفه ای اروپایی قوانین رفتاری و اخلاقی مشابهی دارند.

مقایسه با سایر حرفه های بهداشت روان از جمله روانپزشکی

اگرچه می توان گفت که روانشناسان بالینی و روانپزشکان یک هدف اساسی مشترک دارند – کاهش پریشانی روانی – آموزش، دیدگاه و روش شناسی آنها اغلب کاملاً متفاوت است. شاید مهم ترین تفاوت این است که روانپزشکان، پزشکان دارای مجوز هستند. به این ترتیب، روان‌پزشکان اغلب از مدل پزشکی برای ارزیابی مشکلات روان‌شناختی استفاده می‌کنند (یعنی آن‌هایی را که درمان می‌کنند به‌عنوان بیماران مبتلا به بیماری دیده می‌شوند) و می‌توانند از داروهای روانی به عنوان روشی برای درمان به این بیماری استفاده کنند. اگرچه برخی از روان‌درمانی نیز استفاده می‌کنند. روانپزشکان قادر به انجام معاینات فیزیکی، سفارش و تفسیر تست های آزمایشگاهی و EEG هستند و ممکن است مطالعات تصویربرداری مغز مانند CT یا CAT، MRI و اسکن PET را انجام دهند. برعکس، روانشناسان بالینی ارزیابی تخصصی و تست های روانسنجی انجام می دهند. چنین ارزیابی‌ها و آزمون‌هایی معمولاً فقط توسط روانشناسان به دلیل آموزش پیشرفته آنها در ارزیابی روان‌سنجی انجام و تفسیر می‌شوند. روانشناسان بالینی استاندارد نیز معمولاً دارای آموزش های پیشرفته تر و دانش تخصصی در زمینه رشد روانی-اجتماعی و درمان های روانشناختی هستند.

روانشناسی مشاوره

روانشناسان مشاور در مطالعه از سختگیری مشابهی برخوردارند و از بسیاری از مداخلات و ابزارهای مشابه روانشناسان بالینی از جمله روان درمانی و ارزیابی استفاده می کنند. به‌طور سنتی، روان‌شناسان مشاوره به افراد کمک می‌کردند که مشکلات روان‌شناختی معمولی یا متوسط در نظر گرفته شوند – مانند احساس اضطراب یا غم و اندوه ناشی از تغییرات یا رویدادهای مهم زندگی. با این حال، این تمایز با گذشت زمان کمرنگ شده است، و از میان روانشناسان مشاوره ای که وارد دانشگاه نمی شوند (که شامل درمان یا تشخیص نیست)، اکثر روانشناسان مشاوره در کنار روانشناسان بالینی بیماری های روانی را درمان می کنند. بسیاری از روانشناسان مشاوره نیز آموزش های تخصصی در زمینه ارزیابی شغلی، گروه درمانی و مشاوره روابط می بینند.

روانشناسی مشاوره به عنوان یک زمینه به چندفرهنگی و حمایت اجتماعی اهمیت می دهد که اغلب پژوهش را تحریک می کند.

در مسائل چندفرهنگی برنامه های فارغ التحصیلی روانشناسی مشاوره کمتر از برنامه های روانشناسی بالینی است و اغلب در بخش های آموزشی به جای روانشناسی مستقر می شوند. روانشناسان مشاوره بیشتر در مراکز مشاوره دانشگاهی در مقایسه با بیمارستان ها و مراکز خصوصی برای روانشناسان بالینی استخدام می شوند. با این حال، مشاوران و روانشناسان بالینی را می توان در محیط های مختلف، با درجه زیادی از همپوشانی (زندان ها، کالج ها، بهداشت روانی جامعه، سازمان های غیرانتفاعی، شرکت ها، مطب خصوصی، بیمارستان ها و امور جانبازان) به کار گرفت.

روانشناسی مدرسه

روانشناسان مدرسه در درجه اول به سلامت تحصیلی، اجتماعی و عاطفی کودکان و نوجوانان در یک محیط مدرسه ای توجه دارند. در انگلستان آنها را به عنوان “روانشناسان تربیتی” می شناسند. برخلاف روانشناسان بالینی، آنها آموزش های بسیار بیشتری در زمینه آموزش، رشد و رفتار کودک و روانشناسی یادگیری می بینند. مدارک متداول شامل مدرک تخصصی آموزشی (EdS)، دکترای فلسفه (PhD) و دکترای آموزش (EdD) است.

نقش‌های شغلی سنتی روان‌شناسان مدرسه‌ای که در محیط‌های مدرسه به کار می‌روند، عمدتاً بر ارزیابی دانش‌آموزان برای تعیین واجد شرایط بودن آنها برای خدمات آموزشی ویژه در مدارس، و مشاوره با معلمان و سایر متخصصان مدرسه برای طراحی و انجام مداخلات از طرف دانش‌آموزان متمرکز بوده است. نقش‌های اصلی دیگر نیز شامل ارائه درمان فردی و گروهی با کودکان و خانواده‌های آنها، طراحی برنامه‌های پیشگیری (مثلاً برای کاهش ترک تحصیل)، ارزیابی برنامه‌های مدرسه، و همکاری با معلمان و مدیران برای کمک به به حداکثر رساندن اثربخشی تدریس، هم در کلاس درس و هم به صورت سیستمی است.

مددکاری اجتماعی بالینی

مددکاران اجتماعی خدمات مختلفی را ارائه می دهند که عموماً به مشکلات اجتماعی، علل و راه حل های آنها مربوط می شود. با آموزش خاص، مددکاران اجتماعی بالینی ممکن است علاوه بر کارهای اجتماعی سنتی، مشاوره روانشناختی (در ایالات متحده و کانادا) نیز ارائه دهند.

کار درمانی

کاردرمانی – که اغلب به اختصار OT نامیده می شود – عبارت است از “استفاده از فعالیت مولد یا خلاق در درمان یا توانبخشی افراد ناتوان جسمی، شناختی یا عاطفی.” معمولاً، کاردرمانگران با افراد دارای معلولیت کار می کنند تا آنها را قادر به حداکثر رساندن کنند. مهارت ها و توانایی های آنها متخصصان کاردرمانی متخصصان ماهری هستند که تحصیلات آنها شامل مطالعه رشد و تکامل انسان با تأکید خاص بر مؤلفه های فیزیکی، عاطفی، روانی، اجتماعی فرهنگی، شناختی و محیطی بیماری و آسیب است. آنها معمولاً در کنار روانشناسان بالینی در محیط هایی مانند بهداشت روانی بستری و سرپایی، کلینیک های مدیریت درد، کلینیک های اختلال خوردن و خدمات رشد کودک کار می کنند. OT از گروه های حمایتی، جلسات مشاوره فردی و رویکردهای مبتنی بر فعالیت برای رسیدگی به علائم روانپزشکی و به حداکثر رساندن عملکرد در فعالیت های زندگی استفاده می کند.

روانشناسان بالینی و رواندرمانگران حرفه ای ذهن آرا

دکتر ریاحی - روانکاو خوب در تهران

دکتر مجتبی ریاحی

کاندیدای دکتری روانشناسی سلامت، روانشناس، مشاوره , و رواندرمانگر
دکتر علی رضا محمدی کمسرخ، روانشناس بالینی

دکتر علی رضا محمدی کمسرخ

روانشناس بالینی، زوج درمانگر، و سکستراپیست
shayeste

دکتر هاله شایسته

رواندرمانگر تحليلی و هيپنوتيزم تراپ، روانشناس بالینی و مشاوره پيش از ازدواج
دکتر امیدی نژاد مشاوره زوج درمانی

دکتر محبوبه امیدی نژاد

مشاوره فردی، مشاوره زوج، مشاوره تحصیلی و شغلی، دکتر روانشناس خانواده و آموزش والدین
دکتر زهرا آراسته، دکتر روانشناس بالینی خوب

دکتر زهرا آراسته

رواندرمانگر با رویکرد طرحواره درمانی، روانشناس بالینی و مشاوره پيش از ازدواج
دکتر الهام فرهمند، روانشناس بالینی

دکتر الهام فرهمند

درمانگر با رویکرد طرحواره درمانی، روانشناس بالینی و مشاور فردی
فاطمه احسانی، روانشناس خوب خانم در تهران

فاطمه احسانی

مشاور و روانشناس خوب، روانشناس بالینی
دکتر سمیرا غضنفریان پور​

دکتر سمیرا غضنفریان پور

رواندرمانگر تحليلی و روانشناس بالینی و مشاوره پيش از ازدواج
دکتر سعید علوی، دکتر روانشناس

دکتر سعید علوی

روانشناس بالینی، دکتر روانشناس در زمینه اختلالات بالینی، اضطرابی، خلقی و مشاوره فردی
404 Not Found

404 Not Found


nginx/1.18.0